විද්‍යාත්මකව Albizia lebbeck ලෙස හැඳින්වෙන මෙය, ෆැබේසියේ (Fabaceae) පවුලට අයත් වේගයෙන් වර්ධනය වන විශාල වෘක්ෂයකි. ඉන්දියානු උපමහාද්වීපයට ආවේණික වූ මෙම ගස එහි ඇති දැඩි බව සහ විවිධ දේශගුණික තත්ත්වයන්ට අනුවර්තනය වීමේ හැකියාව නිසා ලොව පුරා නිවර්තන කලාපවල ව්‍යාප්ත වී ඇත.

සංරක්ෂණ තත්ත්වය
IUCN රතු දත්ත පදිකය: අවම අවධානය යොමු කළ යුතු (Least Concern – LC)

විද්‍යාත්මක වර්ගීකරණය
රාජධානිය: Plantae

ගෝත්‍රය: Fabales

කුලය: Fabaceae

ගණය: Albizia

විශේෂය: A. lebbeck

පොදු නාමයන්
සිංහල: සූරිය මාර (Suriya Mara)

හින්දි: සිරිස් (Siris)

ඉංග්‍රීසි: Indian Siris, Lebbeck Tree, Woman’s Tongue Tree (ගස සෙලවෙන විට කරල්වලින් නැගෙන ශබ්දය නිසා මෙම නම ලැබී ඇත).

උද්භිද විද්‍යාත්මක විස්තරය
ප්‍රමාණය: මීටර් 18–30ක් පමණ උසට වැඩෙන අතර කඳෙහි විෂ්කම්භය මීටර් 1ක් දක්වා විශාල විය හැකිය.

පත්‍ර: ද්වි-පිහාටු (Bipinnate) හැඩැති කුඩා පත්‍ර රාශියක් සහිත පත්‍රිකා වලින් සමන්විතය.

මල්: සුදු පැහැති, ඉතා සුවඳවත් මල් හටගනී. මලෙහි ඇති දිගු රේණු නිසා එය පිහාටුවක පෙනුමක් ගනී.

කරල් (ඵල): සෙන්ටිමීටර 15–30ක් පමණ දිගු පැතලි කරල් හටගනී. මේවා වේළුණු පසු සුළඟට සෙලවෙන විට බීජ ගැටීමෙන් “කිරි කිරි” හඬක් (Rattle) නිකුත් වේ.

ව්‍යාප්තිය සහ වාසස්ථාන
ඉන්දියාව සහ මියන්මාරයට ආවේණික වුවද, වර්තමානයේ ඕස්ට්‍රේලියාව, අප්‍රිකාව සහ ඇමරිකානු මහද්වීපවල ද ස්වභාවිකව ව්‍යාප්ත වී ඇත. අර්ධ කාන්තාරවල සිට තෙතමනය සහිත ප්‍රදේශ දක්වා ඕනෑම පරිසරයක වැඩීමට මෙම ශාකයට හැකියාව පවතී.

ප්‍රධාන භාවිතයන් සහ වැදගත්කම
පාරිසරික භාවිතය
සෙවන ලබා ගැනීමට, සුළං බාධක ලෙස සහ පාංශු සංරක්ෂණය සඳහා බහුලව රෝපණය කෙරේ. නියඟයට ඔරොත්තු දෙන බැවින් වියළි කලාපීය වගාවන්ට ඉතා සුදුසුය.

දැව
සූරිය මාර දැව මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ ඝනත්වයකින් යුක්තය. ගෘහ භාණ්ඩ, ඉදිකිරීම් කටයුතු සහ විවිධ ලී භාණ්ඩ නිෂ්පාදනය සඳහා මෙම දැව යොදා ගැනේ.

සත්ව ආහාර
ගවයින් සහ අනෙකුත් ශාක භක්ෂක සතුන්ගේ ආහාරයක් ලෙස මෙහි පත්‍ර සමහර ප්‍රදේශවල භාවිත කෙරේ.

ඖෂධීය භාවිතය
සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය විද්‍යාවේදී මෙහි පොතු, පත්‍ර, මල් සහ බීජ විවිධ රෝග සඳහා යොදා ගනී:

කැස්ස, උණ සහ ඉදිමුම් තත්ත්වයන් සඳහා.

ඇස් රෝග, විදුරුමස් දියවීම සහ ඉරුවාරදය (Migraine) සඳහා.

චීන වෛද්‍ය විද්‍යාවේදී මෙහි මල් නින්ද නොයාමේ රෝගයට (Insomnia) ප්‍රතිකාරයක් ලෙස භාවිත වේ.

පාරිසරික භූමිකාව
මෙහි ඇති සුවඳවත් මල් පරාග කාරක කෘමීන් ආකර්ෂණය කර ගන්නා අතර, වන සතුන්ට රැකවරණය සහ ආහාර සපයයි. කෙසේ වෙතත්, ස්වභාවිකව ව්‍යාප්ත නොවන ප්‍රදේශවල මෙය ආක්‍රමණශීලී ශාකයක් ලෙස වර්ධනය වීමේ අවදානමක් පවතින බැවින් වගා කිරීමේදී සැලකිලිමත් විය යුතුය.