Margaritaria indica (සමහර විට Margaritaria indicus ලෙසද හැඳින්වේ) යනු ෆිලන්තේසියේ (Phyllanthaceae) පවුලට අයත් නිවර්තන කලාපීය වෘක්ෂයකි. මෙය එහි ඇති සුවිශේෂී තැඹිලි-දුඹුරු පැහැති කොරල සහිත පොත්ත සහ දිලිසෙන කොළ පැහැති පත්‍ර නිසා පහසුවෙන් හඳුනාගත හැකිය. දකුණු සහ අග්නිදිග ආසියාවට ආවේණික මෙම වෘක්ෂය පාරිසරික මෙන්ම ඖෂධීය වශයෙන් ද ඉතා වැදගත් වේ.

IUCN රතු දත්ත පොතේ තත්ත්වය
තත්ත්වය: අවම අවධානය යොමු කළ යුතු (Least Concern – LC)

මෙම ශාකය නිවර්තන වනාන්තර කලාප පුරා පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත වී ඇති බැවින් දැනට ගෝලීය වශයෙන් වඳවීමේ තර්ජනයකට ලක්ව නැත. කෙසේ වෙතත්, යම් යම් ප්‍රදේශවල සිදුවන වනාන්තර විනාශය නිසා දේශීය ගහනයන් කෙරෙහි බලපෑම් ඇති විය හැකිය.

ප්‍රධාන ලක්ෂණ
ප්‍රමාණය සහ හැඩය: මීටර් 30ක් පමණ උසට වැඩිය හැකි මෙම වෘක්ෂය තනි කඳක් ලෙස හෝ කඳන් කිහිපයක් සහිතව වැඩේ. මෙහි පොත්ත තැඹිලි-දුඹුරු පැහැති වන අතර ස්ථර වශයෙන් ගැලවී යන (peeling) ස්වභාවයක් ගනී.

පත්‍ර: පත්‍ර මතුපිට තද දිලිසෙන කොළ පැහැති වන අතර යට පැත්ත ලා පැහැතිය. ඕවලාකාර හැඩයක් ගන්නා මෙම පත්‍ර අතුවල මාරුවෙන් මාරුවට පිහිටා ඇත.

මල්: කුඩා කොළ පැහැති මල් හටගන්නා අතර මේවා ඒකලිංගික වේ (පිරිමි සහ ගැහැණු මල් වෙන් වෙන්ව පවතී).

ගෙඩි: කුඩා ගෝලාකාර කරල් හටගන්නා අතර ඒවා පැසුණු පසු කොටස් තුනකට පැලේ. බීජ පාරභාසක වැස්මකින් (aril) වටවී ඇති අතර පක්ෂීන් මගින් බීජ ව්‍යාප්ත වේ.

වාසස්ථාන සහ ව්‍යාප්තිය
මෙම ශාකය ශ්‍රී ලංකාව, ඉන්දියාව, මියන්මාරය, තායිලන්තය, මැලේසියාව සහ ඉන්දුනීසියාව වැනි නිවර්තන ආසියානු රටවල මිශ්‍ර වනාන්තර, වගුරු බිම් සහ වෙරළබඩ ප්‍රදේශවල දක්නට ලැබේ. එය වැලි සහිත පසෙහි මෙන්ම හුණුගල් බහුල පසෙහි ද සරුවට වැඩේ. බොහෝ විට ගංගා ඉවුරු, මාර්ග අද්දර සහ ද්විතීයික වනාන්තරවල (Secondary forests) පස ස්ථාවර කිරීමට මෙම ශාකය දායක වේ.

භාවිතය සහ වැදගත්කම
ඖෂධීය භාවිතය
ආයුර්වේදයේ සහ දේශීය වෛද්‍ය විද්‍යාවේදී මෙම ශාකය පහත රෝගී තත්ත්වයන් සඳහා භාවිත කරයි:

ආමාශගත රෝග සහ ආහාර ජීර්ණ පද්ධතියේ ගැටලු.

තුවාල සහ සමේ රෝග (Dermatitis).

උණ, මැලේරියාව සහ කැස්ස සඳහා ප්‍රතිකාර කිරීමට.

පාරිසරික වැදගත්කම
ශ්‍රී ලංකාව සහ සිංගප්පූරුව වැනි රටවල නාගරික හරිත ප්‍රදේශ සහ වනාන්තරවල දේශීය වෘක්ෂයක් ලෙස මෙය වගා කෙරේ.

වන සතුන්ට, විශේෂයෙන් පක්ෂීන්ට ආහාර (බීජ) සපයමින් වනාන්තර පද්ධතියේ සෞඛ්‍ය සම්පන්න බව පවත්වා ගැනීමට උදවු වේ.

සමාප්තිය
Margaritaria indica යනු නිවර්තන කලාපීය වනාන්තර පද්ධතියේ සමතුලිතතාවය රැක ගැනීමට දායක වන ශක්තිමත් වෘක්ෂයකි. එහි ඇති ඖෂධීය ගුණාංග සහ පාරිසරික වටිනාකම නිසා මෙම ශාකය දේශීය ජෛව විවිධත්වයේ වැදගත් අංගයක් ලෙස සැලකිය හැකිය.